Aktualności

Inny

To jest Inny, szmaciana pacynka, która może być każdym z was. Opowie teraz bajkę o chłopcu Denim, który mieszka w polskim obozie dla uchodźców. Rodzina Deniego musiała uciekać z rodzinnej Czeczenii, tata zginął na wojnie.

W Polsce Deni nie opowiadał nikomu swojej historii. Wszyscy uważają, że jest jakiś dziwny. A on nie zna polskiego, trudno mu się porozumieć z dziećmi i nauczycielami. W tej bajce Inny wciela się w kolegę z klasy Deniego. Pewnego dnia ratuje zamyślonego chłopca przed kołami samochodu. Zaczynają rozmawiać. Inny, który może być każdym z was, dowiaduje się wiele o Czeczenii i problemach Deniego: kim jest uchodźca? Co to strach? A prawdziwa tęsknota?

Tak wygląda tylko jedna z przygód Innego, które bardzo trudno nazwać przygodami. Na podstawie przygód Innego nauczyciele prowadzą potem warsztaty dla dzieci. Mogą wcielić się w role uchodźcy, poznają szczegóły ich życia – dlaczego musieli uciekać. Czy Inny działa? – Bajki były super– mówi mała uczestniczka projektu – lepsze od tych, co czyta mi mama. Nie wiedziałam, że inni ludzie mają takie trudne życie. Myślałam, że Cyganie to kradną i oszukują, a oni mają bardzo ciekawe zwyczaje. Nie wiedziałam, kto to jest uchodźca i że Czeczeni mieszkają też u nas, w Białymstoku

Projekt prowadzi Fundacja Edukacji i Twórczości w ramach Centrum Integracji Uchodźców. Bo choć Czeczeni znajdują dziesiątki pomocnych rąk, choć jest wsparcie prawne i pomoc w codziennych kontaktach – np. z lekarzem, w urzędzie – i pomoc w znalezieniu pracy, to najtrudniej zmienić nieufność mieszkańców. To widać przy wynajmowaniu mieszkań, przy zatrudnianiu. Nie wszyscy mieszkańcy Białegostoku akceptują integracyjne klasy w szkołach. Dochodzi do napadów na obcokrajowców, także uchodźców. Internet rozlewa się wulgarnymi komentarzami. To dlatego Fundacja chce zająć się też drugą stroną. Nie tylko gośćmi, ale i gospodarzami, którzy zamykają czasem drzwi przed nosem. A dzieci? Często kopiują zachowania i zwyczaje dorosłych, a potem już z nimi zostają i mówią o czeczeńskich kolegach „terroryści”, bo tak usłyszeli w domu.

„Przygody Innego” wymyśliły: Katarzyna Potoniec (pedagog, która napisała polsko – rosyjski praktyczny przewodnik „Białystok dla uchodźców”, autorka „Białegostoku dla uchodźców”), Anna Młynarczuk – Sokołowska, (pedagog) i Katarzyna Szostak – Król (nauczycielka języka polskiego, która pracuje z dziećmi w ośrodkach dla uchodźców.

– Zauważyłyśmy, że w kontakt z osobami innej narodowości, niepełnosprawnymi lub po prostu wyglądającymi inaczej, sprawia dzieciom trudność. Nie wiedzą jak się zachować. Wstydzą się. W domach rzadko rozmawia się o inności – mówią autorki. Do współpracy ściągnęły nauczycieli, edukatorów, którzy napisali bajki. Bajki miały opowiadać przygody Innego i mówić o inności, ale inaczej, tak jak można opowiadać dziecku o wyglądzie zewnętrznym, niepełnosprawności, o biednych i bogatych, o kulturach, pochodzeniu, innej religii, o problemach uchodźców. Na podstawie bajek prowadzone są teraz warsztaty, główną rolę gra właśnie szmaciany Inny, który może być każdym z was.

Do marca 2011 roku w warsztatach wzięło udział ponad 220 dzieci z 8 przedszkoli i szkół podstawowych. – Pracuję w niewielkiej, szkole w Białostoczku, w gminie Zabłudów – opowiada Małgorzata Rusiłowicz, nauczycielka polskiego – I tu z jednej strony bardzo hołduje się tradycji, pełno jest szacunku dla drugiego człowieka. Ale z drugiej przyjmuje taką postawę zamknięcia. O odmienności mówi się rzadko. Te bajki pozwoliły dzieciom na pokazanie emocji. Z upływem czasu stawały się bardziej otwarte i asertywne. Dzieliły się spostrzeżeniami: teraz nie wstydzę się tego, że myślę inaczej niż inni, nie będę śmiać się z kolegów i koleżanek, tak mówiły. Pojawiały się też opinie, które wskazywały na pewną odmianę lęku, czy raczej strachu, przed tym, co nieznane – dodaje. Bo dzieci widzą „tego uchodźcę”, Czeczena, nie rozumieją, co mówi, ani dlaczego się zachowuje trochę inaczej. Dlaczego trochę inaczej wygląda. Odpychają go od siebie. – Dzięki bajce dzieci poznały bliżej trudną sytuację Czeczenów, którzy z powodu wojny musieli opuścić swój kraj i przybyli do Białegostoku. Fotografie zniszczonych domów, smutnych ludzi i płaczących dzieci przypomniało fakt, że w Polsce też kiedyś była wojna i ludzie musieli uciekać, zostawiać swoje domy, rodziny, a często tracili nawet życie – mówi Karolina Chodorowska, także nauczycielka polskiego, ale w Surażu – Teraz wiedzą, że życie uchodźcy jest bardzo trudne. Przybywa do obcego kraju, w którym wszyscy ludzie mówią niezrozumiałym dla niego językiem, mają inne zwyczaje, jedzą inne potrawy, inaczej ubierają się i odnoszą się do nich z niechęcią, czasem wrogo.

I on i oni są różni i inni. Ale to nie znaczy, że mają się traktować inaczej. O tym jest ta bajka.

Opisana historia  jest częścią publikacji Aktywne Społeczności. Zmiana Społeczna. Katalog Praktyk, tom II wydanej przez Centrum Wspierania Aktywności Lokalnej CAL. To zestaw ponad 30 inspirujących mini-reportaży o tym jak lokalne społeczności potrafią brać sprawy w swoje ręce.

Mieszkańcy, którzy społecznie wydają lokalną gazetę, seniorki, które spotykają się w miejskim parku, by razem tańczyć, uczniowie, którzy tworzą grę planszową na temat miasta, w którym żyją – te i wiele innych historii można przeczytać w najnowszym Katalogu Praktyk Aktywnych Społeczności. Historie są bardzo różne, ale każda z nich pokazuje w jaki sposób grupy i społeczności potrafią odkryć drzemiącą w nich energię i wpływać na otaczającą ich lokalną rzeczywistość.

Opowieści zostały zebrane przez doświadczonych animatorów Centrum Wspierania Aktywności Lokalnej CAL, którzy działają w każdym województwie i poszukują przykładów „aktywnych społeczności”. Towarzyszą im przez kilka miesięcy, poznają sposoby działania. Celem jest zrozumienie i opisanie „praktyki społecznej”, a także dostarczenie metodycznie podbudowanej wiedzy o tym, jak dalej rozwijać projekt lokalnych zmian.

Do pobrania
Aktywne Społeczności. Zmiana Społeczna. Katalog Praktyk, tom II

Publikacja została wydana w ramach projektu “Tworzenie i Rozwijanie standardów usług pomocy i integracji społecznej” . Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego.

Patronat medialny nad publikacją objął portal organizacji pozarządowych ngo.pl

Zapraszamy do dołączenia do listy subskrybentów Newslettera CAL. Chcesz, aby prosto na Twoją skrzynkę emailową trafiały aktualne informacje związane z Centrum Wspierania Aktywności Loklanej CAL? Już dziś dołącz do grupy odbiorców newslettera. Wystarczy wypełnić krótki formularz znajdujący się na www.cal.org.pl pod mapą CAL.

english russia




CAL TV